Riis choche: So wird er perfekt und chläbt nöd

Es git fast nüt Schlimmers i de Chuchi, als wenn mer sich uf en feine Znacht freut, de Curry oder s Gschnetzelte perfekt abgschmöckt isch, aber de Riis dezue eifach e enttüschendi, pampigi Masse isch. Jede kennt das Problem: Entweder isch er no hert i de Mitti, oder – was no viel hüfiger passiert – er chläbt zäme wie en einzige grosse Chlumpen. Debii isch Riis eigentli eis vo de wichtigste Grundnahrungsmittel wältwit und sött doch eifach zuebereite sii. Aber genau da liit d Krux: Riis choche isch zwar kei Hexerei, aber es isch e chemischi Aaglegeheit, wo chli Präzision und s richtige Wüsse bruucht. Wer d Technik eimal verstande hät, wird nie meh zum Kochbütel griife müesse und chan sälber entscheide, wie locker und luftig d Chörner uf em Täller landet.

D Basis: Warum Riis überhaupt chläbt

Bevor mer über s Choche redet, mues mer verstah, was im Riischorn eigentlich passiert. Riis bestaar zu eme Grossteil us Stärchi. Genau gno sind es zwei Arte vo Stärchi: Amylose und Amylopektin. Das tönt jetzt chli technisch, isch aber entscheidend für s Ergebnis.

Langkornriis wie Basmati oder Jasmin hät en höcheri Mengi a Amylose. Das sorgt defür, dass d Chörner bim Choche eher fest bliibed und sich nöd mitenand verbindet. Rundchornriis hingege, wie mer en für Risotto oder Sushi bruucht, hät viel Amylopektin. Das isch die Stärchi, wo bim Choche verchliisteret und für die sämigi, chläbrigi Konsistenz sorgt. Wenn du also en luftige Riis wotsch, wo nöd chläbt, muesch zwingend mit de richtige Sorte aafange. En Basmati isch de sichersti Weg zum Erfolg für e lockeri Biilag.

De wichtigste Schritt, wo di meiste vergässed: S Wäsche

Vili Lüt läred de Riis direkt us de Packig i d Pfanne. Das isch oft de Hauptgrund, warum de Riis am Schluss chläbt. Durch d Riibig i de Verpackig und bim Transport löst sich Stärchi vo de Chörner und bildet e feini Puder-Schicht ussere am Chorn. Wenn das Puder is heisse Wasser chunnt, wird es sofort zu Liim.

Drum gilt: Riis mues gwäsche werde. Und zwar gründlich. Gib de Riis in es fiins Sieb und heb es unter chaltes Wasser. Beweg d Chörner mit de Hand, bis s Wasser, wo une usechunnt, nüme milchig, sondern ganz klar isch. Das chan guet und gern ein bis zwei Minute duure. Das Wäsche entfernt di überschüssig Stärchi a de Ussesite. Es isch de effektivsti Trick gäge s Verchläbe.

D Quellmethode: So machsch es richtig

Es git verschiedeni Methode, Riis z choche, aber für en perfekt lockere Riis isch d Quellmethode am beste gäignet. Im Gegesatz zur «Wasser-Methode» (wo mer de Riis wie Pasta imene Topf voll Wasser chocht und dänn abschüttet), bhaltet de Riis bi de Quellmethode s ganze Aroma und d Nährstoff.

S richtige Verhältnis vo Wasser und Riis

Für de meiste Langkornriis (wie Basmati) gilt d Formle: 1 Teil Riis uf 1.5 Teile Wasser.

Wenn du also eini Tasse Riis nimmsch, bruuchsch du genau anderthalb Tasse Wasser. Bi Vollchornriis bruuchts chli meh Wasser (ca. 1:2 bis 1:2.5), will d Schale hert isch und meh Flüssigkeit ufsuugt. Wichtig isch, dass du s Wasser abmissisch, nachdem du de Riis gwäsche häsch. En chline Tipp für no besseri Resultat: Lah de gwäschni Riis im Sieb chli abtropfe, bevor en in Topf tuesch, sust stimmt d Wassermengi nüm ganz.

Schritt für Schritt zum perfekte Riis

  1. Aabrate (Optional aber fein): Gib es bitzeli Butter oder Öl i d Pfanne und dünst de Riis kurz aa, bis er glasig isch. Das hilft debii, dass d Chörner später trennt bliibed, will s Fett sich um d Chörner leit.
  2. Wasser und Salz dezue: Lösch de Riis mit de abgmessne Mengi Wasser ab und gib e gueti Prise Salz dezue. Ohni Salz im Wasser schmeckt de Riis fade, und nahsalze funktioniert bim Riis nöd guet.
  3. Ufchoche: Stell de Herd uf die höchsti Stufe und wart, bis s Wasser sprudelnd chocht.
  4. Dampf bhalte: Sobald es chocht, sofort de Deckel druuf tue. Ab jetzt isch Disziplin gfragt: De Deckel bliibt druuf!
  5. Temperatur abe: Schalt de Herd uf die chlinst Stufe zrugg. De Riis sött nüm starch choche, sondern nur no ganz liecht simmere oder dämpfe.
  6. D Ziit: Für wisse Basmati liit d Chochziit meistens bi öppe 12 bis 15 Minute. Bi Jasminriis sind es eher 10 bis 12 Minute.

De «Gheimtrick»: S Dämpfe nach em Choche

Wenn d Ziit um isch und s Wasser komplett ufgsuugt isch, nimm d Pfanne vom Herd. Aber: Nöd de Deckel lupfe! Das isch de Moment, wo vili de Fehler mached und sofort serviere wänd. De Riis bruucht aber e Ruhephase.

Lah de Riis mit gschlossnem Deckel no öppe 5 bis 10 Minute näbed de heisse Platte stah. I dere Ziit verteilt sich d Feuchtigkeit im Topf. Chörner, wo am Bode villicht chli trockener gsi sind, und Chörner witer obe, wo no chli nass sind, gliichet sich a. D Struktur festigt sich, und de Riis wird bissfest («al dente»), aber nöd hert.

Erst nach dere Ruheziit nimmsch e Gable (kein Löffel, wil de d Chörner verquätscht) und lockerisch de Riis vorsichtig uf. Das nennt mer «uflockere». Jetzt dörft er perfekt sii: Jedes Chorn einzeln, nüt chläbt, und er duftet herrlich.

Welli Riissorte bruucht wie lang?

Damit du nöd jedes Mal muesch rate, isch da e Übersicht für die gängigste Sorten, wo mer i de Schwiizer Chuchine findet. D Ziite beziehnd sich uf d Quellmethode, nachdem s Wasser eimal ufgchocht isch und d Hitze reduziert worde isch:

  • Basmati Riis (wiss): 12–15 Minute choche, 10 Minute ruhe. Verhältnis 1:1.5.
  • Jasmin Riis (Duftriis): 10–12 Minute choche, 10 Minute ruhe. Verhältnis 1:1.5 (chli weniger Wasser als bim Basmati, will er weicher isch).
  • Parboiled Riis: 15–20 Minute choche, 5 Minute ruhe. Verhältnis 1:2. De Parboiled Riis verzeiht am meiste Fehler, schmeckt aber weniger aromatisch als Basmati.
  • Vollchornriis (Naturriis): 35–45 Minute choche, 10 Minute ruhe. Verhältnis 1:2 bis 1:2.5. Er bruucht viel länger, will s Silberhütli no dra isch.
  • Wildriis (eigentlich es Gras): 40–50 Minute choche. Verhältnis 1:3.

Rettigsaktion: Wenns doch mal schiefgaat

Au em beste Choch passiert mal en Fehler. Was muesch mache, wenn s Resultat nöd stimmt?

De Riis isch no hert, aber s Wasser isch weg: Gib nomal en chliine Schluck heisses Wasser dezue (nur ca. 2-3 Esslöffel), mach de Deckel druuf und lah en uf de uusgschaltete, aber no warme Platte wiiter dämpfe.

De Riis isch z nass: Nimm de Deckel ab und lah de Riis uf niderer Stufe uusdampfe. Pass aber uf, dass er nöd abrennt am Bode. Im schlimmste Fall chan mer en ufeme Bachblech verteile und churz in Ofe schiebe, um d Feuchtigkeit usezzie.

De Riis isch versalze: Das isch schwierig z rette. Du chasch versueche, en mit unglaztem Riis z mische oder en als Iilaag für e Suppe z verwände. S Abspüele mit Wasser macht en meistens pampig und chalt.

Spezialfall Riischocher: Lohnt sich das?

I Asie hät fast jede Haushalt en Riischocher, und au i de Schwiiz werded die Grät immer beliebter. De Vorteil isch offensichtlich: De Riischocher schaltet automatisch ab (oder uf Warmhalte), wenn s Wasser verdampft isch und d Temperatur über 100 Grad stigt. Das garantiert, dass de Riis nie abrennt. Wer meh als eimal pro Wuche Riis isst, für de lohnt sich d Investition definitiv. S Prinzip blibt aber s gliche: Riis wäsche isch au bim Riischocher Pflicht, sust chläbt er au döt.

Hüufig gstellti Frage (FAQ)

Mues mer de Riis vorhär iiweiche?

Bi wissem Riis wie Basmati oder Jasmin isch das nöd nötig, wenn du en guet wäschsch. Wenn du aber d Chochziit verchürze wotsch oder bsunders langi Chörner wotsch (wie bim persische Riis), chan es Iiweiche vo 30 Minute bis 2 Stunde hälfe. Bi Vollchornriis isch Iiweiche sehr empfehlenswert, wil er dänn besser verdaulich wird und schneller parat isch.

Warum brännt min Riis immer am Bode aa?

Das liit meistens a zwei Dinge: Entweder isch d Hitz z hoch gsi (s Wasser isch z schnell verdampft, bevor de Riis gar gsi isch) oder de Topfbode isch z dünn. Verwänd am beste e Pfanne mit eme dicke Sandwiche-Bode («Doppelbode»), wo d Hitz glichmässig verteilt. Und ganz wichtig: Sobald s Wasser chocht, uf die tüüfscht Stufe zruggschalte.

Dörf mer de Deckel zwüschetdure lupfe zum Umrüere?

Nei, uf kein Fall! Jedes Mal, wenn du de Deckel lupfsch, entwiicht wertvolle Dampf und d Temperatur im Topf gheit zäme. Das bringt s Verhältnis vo Wasser und Chochziit durrenand. Umrüere isch au tabu, will du demit d Chörner verletzt und Stärchi freisetzisch – und dänn häsch wider chläbrige Riis.

Was isch de Underschid zwüsche Parboiled und Basmati?

Basmati isch e natürlichi Riissorte mit eme nussige Aroma. Parboiled Riis isch industriell vorbehandlet («partially boiled»). Debii werded d Vitamine und Mineralstoff mit Druck is Innere vom Chorn presst, bevor s Hütli wegpoliert wird. Parboiled Riis chläbt chum und isch sehr gälingsicher, hät aber weniger Eigegschmack und e gummigari Konsistenz im Vergliich zumene luftige Basmati.

Riis ufwärme und Resten verwärte

Vili Lüt wüssed nöd, dass ufgwärmte Riis mängisch sogar gsünder isch als frische. Wenn gekochte Riis abchüelt, bildet sich sogenannti «resistenti Stärchi». Die chan de Körper nöd ganz verdaue, was guet für d Darmflora isch und weniger Kalorie liiferet.

Wichtig isch aber d Hygiene: I rohem Riis chönd Spore vom Bakterium Bacillus cereus enthalte sii, wo s Choche überläbed. Wenn de Riis stundelang bi Zimmertemperatur umehtaat, chönd sich die Bakterie vermehre. Drum gilt: Riisresten sötted so schnell wie möglich abchüele und in Chüelschrank. Wänn du en ufwärmsch, mues er «piping hot» (richtig heiss) werde, am beste i de Pfanne mit chli Wasser oder i de Mikrowelle.

Übrigens isch Riis vom Vortag s Gheimnis für de perfekti «Fried Rice» (gbratene Riis mit Ei und Gmües). Frische, warme Riis würd i de Bratpfanne nur matschig werde. De chalti, chli trochni Riis vom Vortag hingege nimmt s Öl und d Gwürz perfekt uf und wird i de Pfanne wider wunderbar locker und knusprig. Also, wenn mal chli z viel chocht häsch: Freu di ufe nöchschti Tag!