Wievill Riis pro Person? So mässid Sie richtig

Es isch doch jedes Mal s Gliche: Du stahsch i de Chuchi, hesch de Sack mit Riis i de Hand und frögsch dich, wievill davo jetz würkli i d Pfanne söll. Nimmsch ei Tasse? Oder doch lieber anderthalb? D Angst, dass d Gäst oder d Familie nöd satt werded, isch meistens grösser als d Vernunft, und am Schluss hesch en Berg übrig, wo für e ganzi Kompanie glanget hätti. Riis isch es wunderbars, günstigs und vielsitigs Grundnahrungsmittel, aber d Mengi richtig abzschätze, isch für vili es ewigs Rätsel. Debii isch es gar nöd so kompliziert, wänn mer mal verstanden hät, wie fest das Chorn bim Choche uufgaat und weli Faktore e Rolle spieled. I dem Artikel lueged mer ganz genau hii, damit du i Zuekunft immer exakt die richtigi Mengi verwütschisch und nümme jede Abig Tupperware fülle muesch.

D Grundregle: Warum Riis siis Volume veränderet

Bevor mer zu de genaue Grammazahle chömed, mues mer verstah, was im Topf eigentlich passiert. Riis isch es Trockeprodukt, wo extrem viel Wasser uufsuugt. Je nach Sorte vergrösseret sich s Volume und s Gwicht bim Choche um de Faktor 2,5 bis 3. Das heisst, wänn du 100 Gramm rohe Riis choche tuesch, häsch am Schluss locker 250 bis 300 Gramm gchochte Riis uf em Täller.

Das isch au de Grund, wieso mer sich so schnell vertut. De rohi Riis gseht i de Pfanne oft nach «viel z wenig» aus. Es bedeckt villicht grad mal de Bode und s Gfühl seit eim: «Das langed nie!». Aber sobald s Wasser dezue chunnt und d Hitze afangt würke, quillt d Stärchi uuf. Wer dänn «zur Sicherheit» no e Handvoll nahschüttet, hät am Ändi meistens s Problem vom Überfluss. D Kunst liit also darin, em rohe Gwicht z vertraue und nöd em Ougemas i de Pfanne.

Wievill Gramm pro Person? Die goldige Richtwert

D Mengi hangt starch davo ab, weli Rolle de Riis i dim Menü spielt. Isch er de Star vom Täller, wie bimene Risotto, oder nume e chliini Bilage zumene grosse Stück Fleisch? Da sind die bewährte Richtwert i Gramm (rohgwicht), wo du dir merke söttsch:

Riis als Bilage

Wänn de Riis nume d Näberolle spielt, zum Biispiel zäme mit Fisch, Fleisch oder vill Gmües und Sauce, dänn bruuchsch du weniger, als du dänksch.

  • Für wenig Hunger: 50 bis 60 Gramm pro Person sind meistens völlig ausrichend, bsunders wänn es no en Vorspiis oder Dessert git.
  • De Standard: 60 bis 80 Gramm pro Person gilt als di klassisch Portion für en normale Hunger. Das git e schöni Portion, wo satt macht, aber nöd überfüllt.

Riis als Hauptgricht

Bi Gricht, wo de Riis d Hauptsach isch – dänk a Curry, Risotto oder en Riissalat – muesch d Mengi dütlich aahäbe.

  • Normale Hunger: 100 bis 120 Gramm pro Person sötted i de Pfanne lande.
  • Für grossen Hunger: Bi Sportler oder sehr guete Esser chasch du au uf 120 bis 150 Gramm uufe gah. Alles drüber isch meistens z vill für eini Person.

Spezialfall Risotto

Risotto isch chli tückisch, will er sehr sättigend isch dur d Chäs- und Butter-Mengi, wo am Schluss no dezue chunnt. Trotzdem isst mer davo oft meh, will er so fei isch. Plan da mit 80 bis 100 Gramm pro Chopf. Das tönt nach wenig für en Hauptgang, aber zäme mit de Brüe, em Wii, em Parmesan und evtl. Pilz oder Gmües, git das e sehr mächtigi Mahlziit.

Mässe ohni Waag: D Tasse-Methode

Nöd jede hät Lust, jedes Mal d Chuchiwaag fürezneh. Zum Glück gits e Methode, wo fast so genau isch und viel schneller gaht: d Tasse-Methode. Wichtig isch da, dass du immer die glich Tasse für Riis und Wasser nimmsch, damit s Verhältnis stimmt.

E normali Kaffi-Tasse (ca. 2 dl Volume) voll mit Riis entspricht öppe 150 bis 160 Gramm. Das bedüutet:

  • 1 Tasse Riis: Langed perfekt für 2 Persone als Bilage oder für e chli meh als 1 Person als Hauptgricht.
  • 1/2 Tasse pro Person: Isch e gueti Fuustregle für Riis als sättigendi Bilage.

Wänn du für e 4-chöpfigi Familie chochsch, bisch du mit zwei guet gfüllte Tasse meistens uf de sichere Siite. S Gheimnis liit dänn im Wasser-Verhältnis. Bi de Quellmethode (wo de Riis s ganze Wasser uufsuugt) rechnet mer meistens:

  • Basmati / Jasmin: 1 Tasse Riis uf 1.5 bis 2 Tasse Wasser.
  • Vollchornriis: 1 Tasse Riis uf 2.5 Tasse Wasser (will er länger choche mues).
  • Parboiled: 1 Tasse Riis uf 2 Tasse Wasser.

Unterschiedlichi Riissorte und ihres Verhalte

Nöd jede Riis verhaltet sich glich. Das isch wichtig z wüsse, wänn du d Mengi planst. Vollchornriis (Naturriis) macht zum Biispiel schneller satt als wiisse, polierte Riis, will er no d Silberhütli und de Keimling drah hät. Das lieferet Ballaststoff, wo im Mage uufquelled. Wänn du also Vollchornriis chochsch, chasch tendenziell eher 60 Gramm statt 80 Gramm näh, und d Lüüt werded trotzdem pappsatt si.

Bimene luftige Basmati hingege, wo oft zu asiatische Gricht mit viel Sauce gässe wird, isst mer oft chli meh, will er liechter im Mage liit. Da chasch du ruhig a die oberi Grenze vo de Empfehlige gah. Jasminriis chläbt chli meh und isch kompakter; da giltet wider s normale Mass.

En bsundere Fall isch de «Wildriis» (wo botanisch gseh eigentlich gar kein Riis isch, sondern e Wassergras-Art). Er blibt sehr bissfest und wird oft nur gmischt mit wiissem Riis serviert. Wänn du pure Wildriis machsch, muesch demit rechne, dass er weniger uufquillt als normale Riis, aber wäg sim intensive Gschmack isst mer davo au weniger.

Choche für Gruppe und Chinder

Wänn du für e ganzi Gruppe choche muesch, chasch du d Mengi nöd immer eifach linear hochrechne, suscht häsch am Schluss e Riis-Lawine. Bi Gruppe ab 6 bis 8 Persone chasch du d Pro-Chopf-Mengi liecht reduziere. De Grund: Bi so viele Lüüt git es immer weli, wo weniger essed (z.B. «Low Carb» Fans oder chliini Esser), was di grosse Esser wider uusgliichet.

Bi Chinder muesch andersch kalkuliere:

  • Chliichind (bis ca. 5 Jahre): Rechned mit öppe 30 bis 40 Gramm Rohgwicht.
  • Schuelchinder (6 bis 10 Jahre): Da langed meistens 50 bis 60 Gramm.
  • Teenager: Achtung! Die essed oft meh als Erwachseni. Da chasch du guet mit 100 bis 120 Gramm als Bilage rechne, bsunders wänn si im Wachstum sind.

Es isch au immer e Frag, was es suscht no git. Wänn du es riesigs Buffet häsch mit Salad, Brot und verschidene Fleischsorte, dänn nimmts sich niemert en halbe Täller voll Riis. Dänn langed au 40 Gramm pro Person als «Probier-Portion».

Hüfig gstellti Frage (FAQ) zum Thema Riis

Söll ich de Riis vor em Choche wäsche?
Ja, unbedingt! Bim Wäsche spüelsch du überschüssigi Stärchi weg, wo am Chorn chläbt. Das sorgt defür, dass de Riis nachher schön locker und chörnig wird und nöd verchläbt (ussert bim Risotto oder Milchriis, da bruuchsch d Stärchi für d Cremigkeit – also döt nöd wäsche!). Zudeme wäschst du eventuelli Verunreinigunge use.

Was machi, wänn ich kei Waag und kei Tasse zur Hand han?
Dänn nimmsch dini Hand. E ghöifti Handvoll rohe Riis (e hohli Hand mache) entspricht öppe ere Portion für eini Person als liechti Bilage. Für en grosse Hunger nimmsch zwei Händ voll. Das isch zwar nöd präzis, funktioniert aber erstaunlich guet im Alltag.

Stimmed d Mengi-Agabe uf de Verpackige?
Hüfig stönd uf de Verpackige Agabe wie «125g pro Person» (Beutelriis). Das isch meistens sehr grosszügig berechnet und eher für Lüüt dänkt, wo Riis als Hauptspiis essed. Für e normali Bilage isch das oft z vill. Vertrau lieber uf die 60-80 Gramm Regle.

Und wänn ich Riis für en Riissalat choche will?
Bim Riissalat chasch du dich a de Mengi für en Hauptgang orientiere (ca. 100g pro Person). Bedenk aber, dass no vieli anderi Zuetate wie Gmües, Chäs oder Thon dezue chömed. Wänn de Salat also sehr riichhaltig isch, langet au 80g Riis pro Person.

Idee für di kreativi Resteverwertig

Trotz allne Berechnige und Abwöge chan es passiere: Du häsch z vill gchochä. Das isch aber gar kei Katastrophe, sondern eigentlich e super Vorbereitig für de nächst Tag. Gchochte Riis hebt sich im Chüehlschrank problemlos ei bis zwei Täg und isch d Basis für genial-eifachi «Resten-Znacht». Wichtig isch nume, dass du de Riis schnell abchüele lasch und nöd stundelang warm umestah lasch, weg de Bakteriebildig.

S absolut Beste, was du mit übrigem Riis mache chasch, isch Brätlete Riis (Fried Rice). De Riis vom Vortag isch defür sogar besser geignet als frische, will er chli tröchner isch und i de Pfanne nöd so matschig wird. Eifach es paar Eier, Ärbsli, Rüebli und Sojasauce dezue, und scho häsch es neus Gricht.

E anderi feini Idee sind Riis-Tätschli. Misch de chalt Riis mit Ei, chli Mehl, Chrüüter und villicht chli Chäs, form chliini Burger und brät si i de Pfanne goldbruun aa. Das schmeckt de ganze Familie und isch perfekt, um au chliini Reste no z verwerte.

Für Risotto-Reste git es eigentlich nur ei perfekti Lösig: Arancini. Das sind panierti und frittierti Risotto-Chugle, oft no mit eme Mocke Mozzarella i de Mitti. So wird us em «Uusrutscher» bim Abmässe es kulinarischs Highlight, uf das sich alli freued. Also: Nur kei Panik, wänn d Waag mal nöd gstumme hät – de Riis findet immer sin Wäg uf de Täller.